در دسامبر 1988، نشستی در شعبه اول حزب دموکرات کردستان (پارتی) در منطقه بادینان برای بررسی راهبردی به ریاست رمزی شعبان، مسئول شعبه، به همراه رؤسای کمیته‌های عمادیه، شیخکان، زاخو، گولان، دهوک و آکره برگزار شد. در این دوره، پرزیدنت مسعود بارزانی رهبری انقلاب را در شعبه اول بر عهده داشت. در طول این نشست، دیدگاه‌های مختلف برای تعیین مکان عملیات تبادل شد. بر اساس احساس حاکم، دره‌لوک و شێلادزێ به عنوان اهداف تعیین‌شده برای حمله انتخاب شدند. همچنین شایان ذکر است که نیروهای پیشمرگه در طول انقلاب گولان در قالب شاخه‌ها، مناطق و سازمان‌ها ساختاردهی شده بودند.

راهبرد حمله شامل تلاش‌های هماهنگ نیروهای پیشمرگه از هر شش منطقه، به همراه یک نیروی ویژه شعبه برای آغاز حمله‌ای دو‌جانبه بود. گروه اول هدف قرار دادن دره‌لوک را در دستور کار داشت، جایی که دو گردان از مزدوران (جاش) مستقر بودند و همزمان راه اصلی منتهی به دره‌لوک مسدود گردید. علاوه بر این، گروه دوم قرار بود به پست‌های بازرسی دشمن در نظری دره‌لوک و دشت زی در منطقه آکره حمله کند، جایی که 20 پست بازرسی دشمن بر هنگ‌های مسلح در دره‌لوک برای حفاظت از آن‌ها تسلط داشتند. همچنین، جامعه شێلادزێ که به عنوان قطبی برای مزدوران عمل می‌کرد، برای منحرف کردن توجه آن‌ها بمباران شد. 

رمزی شعبان، شکری نرویی و تامار کوچار رهبری گروه اول را بر عهده گرفتند و فرماندهی نیروهای عمادیه، گولان و زاخو را در دست گرفتند. از سوی دیگر، شمال زیباری به همراه مسئول مناطق و سازمان‌ها فرماندهی گروه دوم را بر عهده گرفت و مسئولیت نیروهای شیخکان، آکره و دهوک را به آن‌ها سپرد.

طبق برنامه از پیش تعیین‌شده، در شب 11 تا 12 دسامبر 1988، نیروهای پیشمرگه کردستان حمله گسترده‌ای را به مواضع، پست‌های بازرسی و مقرهای رژیم بعث آغاز کردند. در طی این عملیات، نیروهای پیشمرگه با تصرف 112 موضع و پایگاه تحت کنترل نیروهای دولتی در نزار، سرقولکه، کانه، دره‌لوک و شێلادزێ به پیروزی‌های چشمگیری دست یافتند و خسارات سنگینی به نیروهای عراقی وارد کردند. پس از موفقیت در کنترل مناطق مجاور، نیروهای پیشمرگه با پیشروی به سمت قلب شهر دره‌لوک و تصرف موفقیت‌آمیز آن، پیشرفت قابل توجهی داشتند. 

پیشمرگه‌ها اکنون کنترل کامل تمامی نهادهای کلیدی داخل شهر، از جمله مقرهای گردان احمد کاله ریکانی و علی ابو که جایگاه برجسته‌ای در میان گروه‌های مزدور داشت را در دست داشتند. علاوه بر این، آن‌ها کنترل مقر حزب بعث، سازمان امنیت و اطلاعات، ایستگاه پلیس محلی و اداره منطقه را به دست گرفتند. علی‌رغم مقاومت برخی از مزدوران سازمان اطلاعات، دفاع آن‌ها بیهوده بود و نتوانستند کنترل را برای مدت طولانی حفظ کنند. 

در طول زمستان سخت، درگیری تا روز 13 ماه ادامه یافت، زمانی که پیشمرگه‌ها با موفقیت کنترل کامل دره‌لوک را به دست گرفتند. این پیروزی منجر به تسلط پیشمرگه‌ها بر تمامی تأسیسات دولتی در منطقه، از جمله دو پل متصل‌کننده عمادیه و دره‌لوک - شێلادزێ شد.

در 14 دسامبر 1988، با توجه به بارش سنگین برف و موانع متعدد، تصمیمی برای عقب‌نشینی و تدوین یک راهبرد نظامی جامع برای مقابله مؤثر با هرگونه ضدحمله احتمالی اتخاذ شد. همچنین، آن‌ها به صورت راهبردی مواضع حیاتی را در حین عقب‌نشینی تصرف کردند.


 

نتیجه نبرد

پیشمرگه‌ها کنترل چهار هنگ را به همراه مقرهای علی ابو، محمد کاله ریکانی و کاظم عمر خان به دست گرفتند. بیش از 550 جنگجوی دولتی اسیر شدند، در حالی که بیش از 200 سرباز و تعداد قابل توجهی از جنگجویان جان خود را از دست دادند. در دره‌لوک، 53 نفر از اعضای سرویس‌های امنیتی و اطلاعاتی بعثی از بین رفتند. علاوه بر این، 17 خودروی نظامی منهدم شد و پیشمرگه‌ها با موفقیت بیش از پنج حمله نیروهای دولتی را خنثی کردند. متأسفانه، نیروهای پیشمرگه در این نبرد شدید عزادار از دست دادن 12 شهید و 27 مجروح شدند. 

دستاوردهای انقلاب

موفقیت‌های انقلاب شامل تصرف 2 خودروی زرهی، 3 تیربار 14.5 میلی‌متری و 12.5 میلی‌متری، بیش از 1,000 قبضه کلاشنیکف، 47 قبضه سلاح برنو، 10 قبضه بی‌کِی‌سی، 20 قبضه آر‌پی‌جی 9 (آر‌ب‌کا)، تعداد زیادی خمپاره‌انداز 60 میلی‌متری و 120 میلی‌متری و تجهیزات و تسلیحات نظامی مختلف بود.

 واکنش دولت عراق:

پس از این حمله، دولت با موضع‌گیری شدید پاسخ داد و اقداماتی را علیه منطقه آسیب‌دیده اجرا کرد. این اقدامات شامل اعمال محدودیت در عرضه مواد غذایی به روستاها و بمباران مداوم آن‌ها با استفاده از توپخانه دوربرد و هواپیما بود.

منابع:

 ١- شمال زیباری، هنده ک راستیین ڤه‌شارتی د شورشا گولانێدا (برخی حقایق پنهان در انقلاب گولان)، چاپ اول، چاپخانه روژهه‌لات، هولیر - 2015.

٢- مسعود بارزانی: بارزانی و جنبش آزادی‌خواهی کرد، جلد چهارم، 1975 - 1990 انقلاب گولان، بخش دوم، چاپ اول، چاپخانه روکسانا، 2021.

٣- غازی عادل گردی، پیشمرگه‌ای در خدمت راه بارزانی، حاجی بیروخی، جلد دوم، چاپ دوم، ترکیه - ٢٠٢١