از آغاز تا پایان سال 1969، دولت عراق شش لشکر را مستقر کرد که چهار لشکر آن در کردستان بودند. رژیم عراق با کمک و هماهنگی نیروی هوایی و مزدوران محلی (جاش)، بی‌وقفه به مناطق تحت کنترل انقلاب کرد حمله کرد. این حملات که با هدف سرکوب جنبش انقلابی انجام می‌شد، بیشتر بخش‌های کردستان را هدف قرار داد. از جمله این حملات، نبرد دره آلانا بود که در تاریخ 13 ژوئیه 1969 رخ داد.
آلانا دره‌ای است که در پای کوه کورک و در شرق خلیفان واقع شده است. روستای آلانا در این دره قرار دارد. این منطقه از ابتدای انقلاب سپتامبر (ایلول) به دلیل اهمیت استراتژیکش مورد توجه دولت عراق قرار گرفته بود. این مکان به عنوان یک موقعیت حساس، خلیفان، دره بالیسان و بتواتا را به هم متصل می‌کرد که باعث شد در طول انقلاب به محل چندین نبرد تبدیل شود.
یکی از نبردهای قابل توجه در این منطقه در تاریخ 13 ژوئیه 1969، ساعت 6 صبح رخ داد. یک نیروی نظامی از تیپ 21 ارتش عراق، با پشتیبانی هواپیما، تانک و توپخانه، عملیات نظامی خود را از خلیفان آغاز کرد و با هدف اشغال روستای آلانا به سمت دره آلانا پیشروی کرد.
گردان بتواتای نیروهای پیشمرگه کردستان ظاهراً از پیشروی نظامی ارتش عراق آگاه بوده و از قبل خود را آماده کرده بود. با نزدیک شدن نیروهای دولتی، پیشمرگه‌ها مقاومت شدیدی را آغاز کردند. پس از یک نبرد 13 ساعته، نیروهای دولتی شکست خورده و مجبور به عقب‌نشینی شدند.
ارتش عراق متحمل تلفات سنگینی شد، به طوری که بیش از 50 سرباز کشته و زخمی شدند. نیروهای پیشمرگه دستاوردهای قابل توجهی کسب کردند و چندین سلاح از جمله شصت قبضه مسلسل دگتیارف، سه قبضه تفنگ سیمینوف، یک توپ دوگره، و همچنین مهمات و سایر تجهیزات نظامی را به غنیمت گرفتند.
روز بعد، فرمانده گردان بتواتای نیروهای پیشمرگه نامه‌ای به فرمانده تیپ ارتش دولتی ارسال کرد و از آن‌ها خواست افرادی را برای جمع‌آوری اجساد باقی‌مانده در میدان نبرد بفرستند. این اقدام ضعف دولت را بیش از پیش برجسته کرد، چرا که در این نبرد و چندین نبرد دیگر آشکار شد که نیروهای پیشمرگه پیروزی‌های چشمگیری در برابر ارتش عراق کسب کرده‌اند.
نیروهای دولتی تلفات سنگینی متحمل شده بودند و دیگر قادر نبودند به طور مؤثر با پیشمرگه‌ها مقابله کنند. در پاسخ، دولت عراق روش‌های جایگزین - روی آوردن به مذاکره و توافق - را به عنوان اقدامی موقت برای بازپس‌گیری قدرت خود جستجو کرد. این استراتژی با هدف فرصت دادن به دولت برای سازماندهی مجدد و مسلح کردن نیروهایش برای آماده‌سازی جهت دور دیگری از جنگ علیه انقلاب کرد بود.
منابع:١- ئارى کەریم، چەند لاپەڕەیەکى زیندوو لە شۆڕشی ئەیلوولدا، چاپخانەى خەبات، دهۆک ١٩٩٩.
٢- مسعود بارزانی، بارزانی و بزوتنەوەى ڕزگاریخوازی کورد، بەرگی سێیەم، بەشی دووەم، شۆڕسی ئەیلوول ١٩٦١-١٩٧٥، چاپخانەى وەزارەتى ڕۆشنبیرى، چاپى یەکەم، هەولێر، ٢٠٠٤.
٣- سه‌نگه‌ر ئيبراهيم خۆشناو، ڕوداوه سه‌ربازيه‌كانى شۆڕشى ئه‌يلوول١٩٧٠-١٩٧٥، چاپى يه‌كه‌م، هه‌ولێر، ٢٠٢٢.
٤- خۆشەوى عەلى کانیەلنجى، بیرەوەریەکانى عەزیز قازى حەمەد سورچى، چاپخانەى دانیشفەر، هەولێر، ٢٠٢٣.