10 Haziran 1963 tarihinde rejim tekrar Kürdistan'a karşı saldırıya geçti ve tüm silahlı güçlerini savaş alanlarına gönderdi. Kürdistan askerleri, saldırılara karşı koymak için birçok savaş cephesi açtı ve saldırılara yanıt verildi. Bu dönemde Lider Mustafa Barzani, KDP Siyasi Bürosu'na birçok mektup göndererek parti sekreteri İbrahim Ahmed'den ve siyasi bürodan, bölgelerinde orduya karşı birkaç saldırı düzenlemelerini istedi. Ancak Siyasi Büro, özellikle İbrahim Ahmed, taleplerine yanıt vermedi ve komutanların onayları olmadan hükümet güçlerine saldırmalarına izin vermedi. Bu davranışlar, Lider Mustafa Barzani ile İbrahim Ahmed arasında bir soğukluğun oluşmasına neden oldu.
18 Kasım 1963 tarihinde Baas hükümeti, ordu tarafından yapılan bir darbe ile devrildi. Darbeden sonra Abdüsselam Arif yönetimi ele aldı ve doğrudan devrim liderliğine müzakere çağrısında bulundu.
1963 yılının Aralık ayında, Lider Barzani'nin siyasi büro ile yaptığı görüşmelerden sonra müzakereler başladı. Süleymaniye Valisi Albay Abdürrezzak Mahmud, hükümet temsilcisi olarak Ranya'ya geldi ve Lider Mustafa Barzani, Celal Talabani ve Nuri Şaveys Siyasi Büro üyeleriyle görüştü. Müzakerelerde iki taraf arasında bir anlaşmaya varıldı ve 10 Şubat 1964 tarihinde hükümet tarafından uzlaşma bildirisi yayınlandı ve bildiride “devlet Kürtlerin ulusal haklarını tanıyor” denildi.
17 Şubat 1964 gününde İbrahim Ahmed, Seyit Aziz Şemzini ve Ömer Mustafa Dababa Sengaser'e gelerek Lider Barzani ile görüştüler. Toplantının sonucu, tüm tarafların 10 Şubat anlaşması üzerinde mutabık kalmasıydı. Bir hafta sonra Sengaser'de İbrahim Ahmed ve arkadaşları Mawet'e döndüler ve orada tekrar muhalefetlerine başladılar. Bu durum, çok sayıda komutan ve Peşmerge'nin Mawet'ten ayrılarak Sengaser'e, Lider Barzani'nin yanına gitmelerine ve Siyasi Büro'nun planını Lider Barzani'ye açıklamalarına neden oldu. Peşmerge komutanlarının gelişinden sonra Lider Barzani onlarla bir toplantı yaptı ve istişarelerden sonra Siyasi Büro'ya bağlı kalan tüm komutanların görevden alınmasına ve yerlerine güvenilir başka komutanların atanmasına karar verdi. Görevden alınan komutanlar Celal Talabani, Ömer Mustafa Debabe, Ali Askeri ve Kemal Müfti'ydi. Buna karşılık İbrahim Ahmed ve Siyasi Büro, 9 Nisan'da Mawet Konferansı'nı düzenledi.
Konferansın düzenlenmesi:
4 Nisan'dan 9 Nisan 1964 tarihine kadar konferans Mawet köyündeki ilkokulda başladı. Başlangıçta konferansın 1 Nisan 1964 tarihinde Malome köyünde düzenlenmesi kararlaştırılmıştı, ancak daha sonra Mawet'e taşındı. Çünkü Siyasi Büro, davetli temsilcilere gönderdiği mektupta 1 Nisan'da bir konferans düzenleneceğini belirtmişti, ancak randevudan üç gün sonra düzenlendi. Siyasi Büro'nun raporu İbrahim Ahmed tarafından okundu. Merkez Komite'nin tüm üyeleri, toplantıda on üye ve Musul birinci şubesi, Erbil ikinci şubesi, Kerkük üçüncü şubesi, Süleymaniye dördüncü şubesi ve Bağdat beşinci şubesi sorumlularının hepsi hazır bulundu. Toplantı Nuri Şaveys, Ali Abdullah, Seyit Aziz Şemzini ve İbrahim Ahmed başkanlığında yönetildi. Celal Talabani, Ömer Mustafa, Salih Yusfi, Abdul Hüseyin Feyli, Haşim Akreyi ve Nahide Şeyh Selam Ahmed farklı nedenlerle konferansa katılmadılar. İran istihbaratı SAVAK'ın temsilcisi Albay İsa Pejman, konferans sırasında Mawet'teydi.
İbrahim Ahmed Fettah'ın Mawet toplantısındaki asıl amacı, Mustafa Barzani'ye muhalefet etmek ve onu Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) başkanlığından uzaklaştırmaktı. Aynı konferansta Siyasi Büro ile Lider Mustafa Barzani arasındaki görüşme için bir heyet oluşturuldu. Bu amaçla heyet Lider Barzani'ye gitti ve heyet dönene kadar konferansın sona ermemesine karar verildi. Heyet, Lider Barzani ile ortak bir sonuca vardı ve Mawet'e döndü. Heyet döndüğünde konferans sona ermişti ve siyasi büro, Lider Barzani'ye karşı ((Barzani ile Müşir'in anlaşması barış mıdır yoksa teslimiyet midir?)) başlıklı bir bildiri yayınlamıştı. İş ve amaç programına göre toplantının son gününde Lider Mustafa Barzani'nin çalışmalarının durdurulmasına karar verildi.
Kaynaklar:- Mesut Barzani, Barzani ve Kürt Özgürlük Hareketi, 1958-1961, Cilt 2, (2012).
- Kürdistan Demokrat Partisi Tarihi, Kongre ve Konferanslar (Program ve İçtüzük), Kürdistan Demokrat Partisi Ansiklopedisi Komitesi, cilt 1, (Erbil - Roxana Matbaası - 2021).
- Salah El-Hırsan, El-Teyarat El-Siyasiyeh Fî Kurdistan El-Irak, Kıraet Fî Melefat El-Herkat Ve El-Ahizab El-Kurdîyeh Fî El-Irak 1946-2001, (Beyrut - El-Belah Matbaası - 2001).
- Şekib Ekrawi, Senewat El-Mıhne Fî Kurdistan, Ehem El-Ehdas El-Siyasiyeh Ve El-Eskeriyeh Fî Kurdistan Ve El-Irak Min 1958-1980, El-Tebe El-Saniyeh, (Erbil - El-Minareh Matbaası - 2007).
- Habib Muhammed Kerim, Tarih El-Hizb El-Dimokratî El-Kurdistanî-El-Irak (fî Mıhetat Reisiyah 1946 - 1993), (Duhok - Xebat Matbaası - 1998.
- Nizar Xeylani, Esed Xeylani anı defterini açıyor, (Erbil - Bedirxan Yayınları - Hêvî Matbaası - 2014).
- Abdulstar Tahir Şerif, Yaşamla Mücadele Anıları 1971-1935, Cilt 1, (Kerkük - Arabxa Matbaası - 2005).
- Hüseyin Muhammed Aziz, İbrahim Ahmed ile beş saat, Süleymaniye, Sîma matbaası, baskı 3, 2002.