Savaşın yeniden başlamasından önce Irak hükümeti, 11 Mart 1970 anlaşmasının bir parçası olan sınır muhafızları sistemini feshetti ve yerlerine aşiretleri silahlandırdı. O dönemde Irak ordusunun Zaho kentinde bir kışlası bulunuyordu. Irak hükümeti, Mart 11 anlaşmasından vazgeçerek anlaşmanın madde ve bentlerini uygulamaktan kaçındı ve bir kez daha Kürtlere savaş dayattı. Kürdistan'ın şehir ve kasabalarını bombalamaya başladı ve devrimin kontrolündeki bölgelere askeri saldırılar başlattı. Zaho'daki Irak ordusu kışlası, İsa Suvar komutasındaki Zaho Peşmerge güçleri tarafından kuşatıldı; kışlada yaklaşık bin asker bulunuyordu.
Tuğgeneral Abdülcebbar el-Esedi komutasındaki Irak Ordusu 4. Tümeni, 26 Mart 1974 tarihinde Musul'dan Zaho kentine doğru geniş çaplı bir saldırı gerçekleştirmek amacıyla ilerledi ve 30 Nisan 1974 tarihine kadar kenti bombalamaya devam etti. Behdinan bölgesinde, Zaho'nun yanı sıra 25 Nisan 1974 tarihinde Duhok kenti de ordunun saldırısına ve bombardımanına maruz kaldı. Hükümet bununla da yetinmeyerek, savaşın yeniden başlamasının hemen başında Irak Savunma Bakanlığı, doğrudan orduya bağlı olan (cahş) taburlarını yeniden kurmaya karar verdi. Ayrıca her paralı asker taburu için bir askeri subay tabur komutanı olarak atandı ve paralı askerlerin reisi de o subayın danışmanı oldu. Sayıları, Surçi, Herki, Zebari, Bradost, Xoşnav vb. aşiretlerden yaklaşık 6000 silahlı kişiden oluşuyordu.
Irak ordusunun bu saldırıdaki amacı, söz konusu kışla üzerindeki Peşmerge kuşatmasını kırmak ve tank, top, zırhlı araç ve savaş uçaklarının desteğiyle kenti ele geçirmekti. İlk başta ordunun ilerleyişi, bölgeye yaklaşana kadar hiçbir engelle karşılaşmadan devam etti. Ancak Zaho geçidinde Zaho güçlerine bağlı Peşmergeler onlara karşı koydu ve ordunun ilerleyişini durdurup nihayetinde kırmak için direndiler. Peşmerge güçleri mevzilerini iyi almış olmalarına ve havan toplarıyla ordunun saldırılarını ve kuşatma altındaki kışlayı bombalamalarına rağmen, hükümet güçlerinin asker sayısı ve tank ile zırhlı araç gibi gelişmiş ağır silahların bolluğu şeklindeki büyüklüğü nedeniyle, Peşmerge Irak ordusunun büyük gücünü birkaç haftadan fazla durduramadı. Asker kaybı ve tank ile askeri teçhizatın imha edilmesinin ardından ordu, kışla üzerindeki kuşatmayı kırmayı başardı ve 1 Mayıs tarihinde Zaho kentini ele geçirdi.
Irak ordusu bununla da yetinmeyerek kentteki sivil halka ateş açtı; bunun sonucunda 63 şehit ve 150 yaralı meydana geldi. Ordu Zaho kentine girdikten sonra Peşmerge güçleri çevredeki köylere çekildi, mevzi ve karargahlarını Harina geçidinde, Ermiş köyünde kurdular. Ordunun ilerleyişini ve saldırılarını engellemek için yeniden bir savunma hattı oluşturdular. Duhok kentinde de ordunun saldırısından önce Peşmergeler Duhok geçidine gittiler, karargahlarını Baxurnif köyünde kurdular ve savunma hattı oluşturdular. Irak ordusu Duhok geçidine ve Keli Şedaye dağına geniş çaplı saldırılar düzenledi ancak hiçbir ilerleme kaydedemedi ve saldırıları boşa çıktı.
Kaynaklar:1- Hojin Mesud Serni, Şoreşa İlonê li Devera Behdinan 1061- 1975, Birinci baskı, 2018.
2- Senger İbrahim Xoşnav, Rûdawên Leşkeriyên Şoreşa Eylül 1970-1975, Birinci baskı, Erbil, 2022.
3- Karvan Cewher Muhammed, İdris Barzani 1944- 1987 Jiyan u Rolê Siyasi u Leşkeri di Bizûtneweya Rizgarixwazi Kurd da, Hêvi matbaası, Erbil, 2019.
4- Şevket Mela İsmail Hasan, Rojanelek di Dîroka Şoreşa Eylül, Eğitim Bakanlığı matbaası, Erbil – 2007.


