فارس حه‌مه‌د باوه در سال ١٩٣٣ در شهر اربیل به دنیا آمد، سال ١٩٥٦ زندانی شد و در زندان کرکوک به دست عبدالله گوران شاعر بزرگ کرد و عبدالله اسماعیل احمد مشهور به ملا ماتور کادر پیشکسوت حزب دموکرات کردستان باسواد شد، در ٢١ مارس ١٩٩٥ در پیرمام درگذشت و ابتدا در گورستان پیرمام در محدوده استان اربیل به امانت خاک سپرده شد و سپس در روز دوشنبه ١٠ مارس ١٩٩٧ در مراسمی باشکوه به روستای پیرداود در محدوده استان اربیل منتقل و برای بار دوم در گورستان تپه پیرداود - اربیل به خاک سپرده شد. او به زبان‌های کردی، عربی و فارسی مسلط بود.
سوابق مبارزاتیفارس حه‌مه‌د باوه سال ١٩٥٦ در زندان کرکوک زندانی بود و پس از کودتای ١٤ ژوئیه ١٩٥٨ از زندان آزاد شد، سال ١٩٥٨ به صفوف حزب دموکرات کردستان پیوست، سال ١٩٦٣ به صفوف نیروی پیشمرگه پیوست و همان سال به درجه سرگروهبان رسید و در نبرد دارخرما در محدوده استان اربیل و نبرد روستای قشقه در محدوده استان اربیل علیه نیروی گارد ملی (الحرس القومي) شرکت کرد، در روز ١٨ مارس ١٩٦٣ به عنوان یک فرمانده پیشمرگه، نماینده کنگره کویه (نخستین کنگره خلق) در شهرک کویه در محدوده استان اربیل بود.
در ژوئن ١٩٦٣ در نبرد سپیلک در محدوده استان اربیل به فرماندهی سرهنگ ستاد کافی نبه‌وی علیه لشکر دوم عراق شرکت کرد، سال ١٩٦٤ به معاونت گردان دوم نیروی سفین وابسته به لشکر دوم منصوب شد، سال ١٩٦٥ فرمانده گردان یکم دشت اربیل در نیروی سفین بود، در مه سال ١٩٦٥ به عنوان فرمانده گردان یکم دشت اربیل در حماسه کوه سفین شرکت کرد، در ٥ دسامبر ١٩٦٥ در دفع یورش ارتش عراق شرکت داشت و فرماندهی نبرد شش‌جبهه‌ای (نبرد شرغه) را بر عهده داشت و در این نبرد پیروز شد، سال ١٩٦٦ به عنوان فرمانده گردان دوم دشت اربیل در نبرد سفین شرکت کرد، سال ١٩٦٨ به فرماندهی نیروی دشت اربیل منصوب شد.
سال ١٩٦٨ در انتقام شهادت دو پیشمرگه در حماسه شاخولان، پادگان ارتش عراق در اربیل را به زیر آتش توپخانه گرفت و مقرهای گروه ابراهیم احمد - جلال طالبانی در داخل شهر اربیل را درهم کوبید، در ١ مارس ١٩٦٩ یکی از فرماندهان عملیات باباگرگر برای حمله به شرکت نفت کرکوک بود، در اوت ١٩٦٩ پیش از یورش نیروی زمینی ارتش عراق و شبه‌نظامیان گروه ابراهیم احمد - جلال طالبانی که به مقر نیروی دشت اربیل حمله کرده بودند، توانست آن‌ها را دفع کند و در نبرد مجبور به عقب‌نشینی‌شان کرد، سال ١٩٧٠ توسط نمایندگان کنگره هشتم به عضویت کمیته مرکزی حزب دموکرات کردستان انتخاب شد، سال ١٩٧٠ در کادر دوازدهم به عنوان مسئول کمیته شعبه دوم حزب دموکرات کردستان تعیین شد، پس از توافقنامه ١١ مارس سال ١٩٧٠ اقدام به آبادانی محله شهیدان سیت‌اقان برای خانواده شهدای نیروی دشت اربیل کرد، در ١٣ ژانویه ١٩٧١ توسط رئیس شورای انقلاب عراق، درجه ستوان‌دومی موقت پلیس به وی اعطا شد، سال ١٩٧١ فرمانده گردان یازدهم دربند گومه‌سپان از نیروهای مرزبانی بود.
روز چهارشنبه ٢١ ژوئن ١٩٧٢ در کاخ آشتی نزدیک شهرک چومان وابسته به استان اربیل به همراه رئیس مصطفی بارزانی (١٩٠٣ - ١٩٧٩) از هیئتی از حزب سوسیالیست متحد آلمان به ریاست پاول فرنر استقبال کرد و پیرامون صلح در عراق و روابط دوجانبه گفتگو کردند، سال ١٩٧٤ فرمانده نیروی سفین بود، سال ١٩٧٤ فرمانده نبرد گیره‌ی ره‌ش بود، در ٦ سپتامبر ١٩٧٤ از فرماندهان نبرد ماکوک در محدوده استان اربیل بود که پیشمرگه توانست ارتش عراق را در آن شکست دهد، سال ١٩٧٥ پس از شکست انقلاب سپتامبر به عنوان پناهنده راهی پادشاهی ایران شد، سال ١٩٧٨ به کردستان عراق بازگشت و در ١٩ ژانویه ١٩٧٨ با فرمانی از شورای رهبری انقلاب عراق مشمول عفو شد، سال ١٩٩١ در قیام کردستان عراق شرکت کرد.
منابع:-
آرشیو هیئت دانشنامه حزب دموکرات کردستان.
-
امروز پیکر مطهر فارس باوه بازمی‌گردد، روزنامه برایتی، ارگان حزب دموکرات کردستان - متحد، شماره ٢٢٨٩، اربیل، دوشنبه، ١٠ مارس ١٩٩٧ م، ص ٤.
-
اسعد عدو، نبرد شش‌جبهه‌ای یا نبرد شرغه، روزنامه برایتی، ارگان حزب دموکرات کردستان - متحد، شماره ١٧٦٥، اربیل، شنبه، ٩ اکتبر ١٩٩٣ م، ص ص ٦ - ٧.
-
حبیب محمد کریم، کرکوک و ثورة أیلول المجیدة، مجله گولان العربي، مرکز گولان الثقافي، شماره ٧٠، سال ششم، اربیل، چاپخانه وزارت تربیت، ٣١ مارس ٢٠٠٢ م، ص ٣٩.
-
عبدالرحمن شرفکندی (هژار)، چیشتی مجیوَر، (پاریس - ١٩٩٧ م)، ص ص ٤٠٩ - ٤١٠.
-
میگ‌های عراق علیه کردها وارد پیکار شدند، روزنامه اطلاعات، شماره ١٤٣٧٠، تهران، پنجشنبه، ١٥ فروردین ١٣٥٣ ه.ش، ص ص ١، ٤.
-
السید البارزاني یعرب للوفد الألماني الضیف عن تمنیاته، جریدة التآخي، العدد ١٠٦٧، بغداد، مطبعة التایمس، الخمیس، ٢٢ حزیران ١٩٧٢ م، ص ١.
-
کردها دو هواپیمای جنگی عراق را سرنگون کردند، روزنامه اطلاعات، شماره ١٤٣٥٦، تهران، شنبه، ٢٥ اسفند ١٣٥٢ ه.ش، ص ١٧.
-
شکیب عقراوي، سنوات المحنة في كوردستان أهم الحوادث السیاسیة والعسكریة في كوردستان والعراق من ١٩٥٨ الی ١٩٨٠، چاپ دوم، (اربیل - مطبعة منارة - ٢٠٠٧ م)، ص ١٩١.
-
قرار مجلس قیاده الثورة رقم ٧٤، جریدة الوقائع العراقیة، وزارة الاعلام في العراق، العدد ١٩٦٠ أ، بغداد، الأثنین، ١ شباط ١٩٧١ م، ص ١.
-
قرار مجلس قیاده الثورة رقم ٩٩، جریدة الوقائع العراقیة، وزارة العدل، العدد ٢٦٣٦، بغداد، الأثنین، ٦ شباط ١٩٧٨ م، ص ١٠.
-
اگر مردم، مرا به اربیل اشغال شده نبرید!، روزنامه برایتی، ارگان حزب دموکرات کردستان، شماره ٢١٢٣ و ٢١٢٤، شنبه، ٢٢ آوریل ١٩٩٥ م، ص ٨.
-
مسعود بارزانی، بارزانی و جنبش آزادی‌خواهی کرد، جلد سوم، (اربیل ـ چاپخانه وزارت آموزش و پرورش ـ ٢٠٠٢م)، ص ص ٢٠٩، ٢٥٣.