Jidayikbû Bîjan Cindo Elî sala 1926an li gundê Hoder li Rojhilatê Kurdistanê, li Yekîtiya Sovyetê xwend, li wir bi jina Ûkraynî Roza Aleksandr re zewicî, û du keçên wan (Îrka û Asya) çêbûn, karî bawernameya lîsansê ji Zanîngeha Taşkentê - Akademiya Siyasî li Yekîtiya Sovyetê werbigire, mamosteyê zimanê Rûsî bû li Zanîngeha Bexdayê, û ders didan li zanîngehên Mustensiriye û Îskenderiye û herwiha ji bo efserên Îraqî li Koleja Serbazî li Bexdayê, û jina wî Roza karmend bû, di sala 1963an de Roza bi berdewamî ji aliyê rejîma Beisî ve bi tohmeta hevrêtiya mêrê xwe ji bo General Mistefa Barzanî û Pêşmergebûna wî dihat acizkirin, neçar ma vegere Yekîtiya Sovyetê, û di sala 1970yî de Bîjan cara duyemîn bi xanim Sedîye Hisên Kerîm re ku ji xelkê Hewlêrê ye zewicî, sala 1974an vegeriya Îranê û li Neqede rûnişt, û Bîjan nasnameya rewşa medenî û welatîbûnê ji bo xwe û malbata xwe wergirt, li gundê xwe li ser erdên axayan karê cotkariyê dikir, ji ber ku erdê wî yê çandiniyê tune bû, û heta şehîdbûna xwe li ser vî karî berdewam bû.
Rûpelên têkoşînêBîjan di 3ê Hezîrana 1947an de di rêwîtiya xwe ya ber bi Yekîtiya Sovyetê ve ji gundê Semayîl Axa li Rojhilatê Kurdistanê hevrêtiya General Mistefa Barzanî kir û di şerên wê rêwîtiyê de beşdar bû, û piştî zehmetiyên mezin û westiyayîbûneke zêde, di 18ê Hezîrana 1947an de derbasî çemê Aras bû, ku li ser sînorê di navbera Îran û Yekîtiya Sovyetê de ye.
Piştî gihîştina wan bo Yekîtiya Sovyetê, di 19ê Hezîrana 1947an de, ew û hemû hevrêyên wî li bajarê Nexçevan li Komara Azerbaycanê bo heyama çil rojan di komelgeheke vekirî ya bi têlên dirî dorpêçkirî de hatin girtin û leşkeran ew diparastin, û wekî dîlên şer di warê xwarin, kinc û veguhastinê de bi wan re hat kirin, û bi biryara hikûmeta Sovyetê piştre li herêmên Axdam, Laçîn, Eyulax û Kelbecer li Komara Azerbaycanê hatin belavkirin. Di 10ê Kanûna 1947an de bo kampeke li ser Deryaya Xezerê li paytexta Komara Azerbaycanê Bakû hatin veguhastin, û di 23yê heman mehê de kincên serbazî wergirtin, û rojane heşt saetan di bin çavdêriya efserên Komara Azerbaycanê de perwerdeya serbazî didîtin, û di heman demê de, ji aliyê hin hevrêyên xwe yên xwendewar ve rojane çar saetan dersên fêrbûna zimanê Kurdî werdigirtin.
Piştî reftarên xerab ên Cefer Baqirov li hember hevrêyên wî, Barzanî biryar da ku koma xwe ya serbazî di 29ê Tebaxa 1948an de ji Azerbaycanê veguhezîne komelgeha Cerçok a nêzîkî paytexta Ozbekistanê Taşkentê, li wir perwerdeya xwe ya serbazî berdewam kirin.
Di Adara 1949an de, ew û hevrêyên wî bi şêweyê kom bi trênê li ser gundên hevkariyê yên Yekîtiya Sovyetê hatin belavkirin û li zeviyên Kolxozê (erda ku xelkê ji hikûmetê kirê dikir û piştre para hikûmetê jê didan) kar kirin.
Piştî hewldanên mezin û şandina çend nameyan ji aliyê General Barzanî ve bo Stalîn, Stalîn di dawiyê de nameyek wergirt ku tê de Barzanî behsa êş û azarên hevrêyên xwe dikir, û tavilê biryar da ku komîsyonekê ji bo lêkolîna rewşa hevrêyên Barzanî pêk bîne, û biryara komîsyonê di dawiyê de ew bû ku li bajarê Fêrêvskî bên komkirin, lewma di Mijdara 1951ê de berê xwe da bajarê Fêrêvskî yê Sovyetê.
Di sala 1958an de Komara Iraqê bi serokatiya Ebdulkerîm Qasim hat damezrandin, di 16ê Nîsana 1959an de bi hevrêyên xwe re bi keştiya Kroziya bi rêya bendera Besrayê li başûrê Komara Iraqê vegeriya Kurdistanê.
Di sala 1962an de beşdarî Şoreşa Eylûlê bû, û mansibê fermandarê bask wergirtibû, di sala 1974an de, bo çend mehan mansibê fermandarê fujê şeşan li hêza Balek piştî birêz Asî Seyîd Mihemed wergirt, û beşdarî şerên Zarkelî û Korez bû, herwiha beşdarî dewreya topavêjiyê bû û di dema Şoreşa Eylûlê de di warê çavdêriyê de kar dikir, herwiha beşdarî şerên deşta Hewlêrê, Koyê, Raniye, Qeladizê û herwiha şerên herêma Behdînanê bû.
Di sala 1979an de nameyek ji Dr. Qasimlo gihîştê ku jê daxwaz dike ji ber pêwîstiya zêde ya bi wî, tevlî Partiya Dêmokrata Kurdistanê ya Îranê bibe, piştre vegeriya gundê Hoderê ji bo dîtina malbata xwe, hikûmeta Îranê hest bi hatina Bîjan bo Hoderê kir, şerek di navbera Partiya Dêmokrata Kurdistanê ya Îranê û Komara Îslamiya Îranê de derket, û Bîjan tê de şehîd bû, û li gundê xwe hat veşartin.
Çavkanî:-Arşîva Desteya Ensîklopediya Partiya Dêmokrata Kurdistanê.


