Kani Mase, Duhok vilayetinin Amediye ilçesinin Berwari Bala bölgesine bağlı bir kasabadır. Zaho-Serzeri yolu üzerinde yer alır; kasabanın sakinleri Müslümanlar ve Hıristiyanlardan oluşmaktadır. ([1]) Kani Mase de Kürdistan'ın diğer tüm bölgeleri gibi devrim ve direniş alanında, özgürlüğün ve demokrasinin korunmasına yönelik faaliyetlerin yürütülmesinde ve tarihi destanların yazılmasında aktif bir rol oynamıştır.

Peşmerge güçleri tarafından bölgede kaydedilen ve bahsetmek istediğimiz destanlardan biri de, doğrudan Başkan Mesud Barzani gözetiminde ve Dr. Roj Nuri Şawes liderliğinde yürütülen Kani Mase destanıdır. Bu destanın yaşanmasının nedeni ise, Irak hükümetinin ya da bu ülkenin yönetimine zorla el koyan Baas Partisi liderlerinin, Kürdistan halkı içinde, özellikle Behdinan bölgesinde Kürt devriminin zayıfladığına dair propaganda yaymış olmalarıydı. Halkın gözünde, devrimin artık Baas'ın askeri güçlerine karşı koyacak ve Peşmerge faaliyetlerini sürdürecek gücünün kalmadığını göstermeye çalışıyorlardı.

Baas hükümetinin bu tutumunu reddetmek için devrim liderliği büyük bir askeri operasyon kararı aldı. Bu operasyonun amacı, Baas hükümetine Peşmerge Güçlerinin her zaman ve her yerde büyük destanlar yazabileceğini, Baas'ın askeri ve güvenlik güçlerine ve tesislerine büyük zayiat verebileceğini kanıtlamaktı. Ayrıca kamuoyuna devrimin devam ettiğini ve Irak hükümetinin yaptıklarının sadece propaganda ve asılsız iddialardan ibaret olduğunu güvence altına almaktı. ([2])

Kürdistan Peşmerge Güçleri'nin Behdinan bölgesinde, Kürdistan Demokrat Partisi'nin (KDP) (1) numaralı şubesinin sınırları içerisinde gerçekleştirdiği bu destan; Amediye, Zaho, Şeyhan ve Ulusal Savunma Gücü komiteleri tarafından yürütülmüştür. 13-14 Eylül 1987 gecesi, sağlam ve gelişmiş bir askeri plana göre, Kani Mase bölgesindeki birçok cephede hükümetin askeri üs ve karargahlarına saldırı düzenlediler ([3]). Şiddetli ve kanlı bir çatışmanın ardından, kısa sürede saldırıya uğrayan tüm askeri noktaları ele geçirmeyi başardılar.

Bu operasyonda Peşmerge güçleri, rejimin 5'dan fazla karargahını ve 70 kilometrekarelik bir alanı ele geçirdi. Sonuç olarak Irak güçleri ağır darbeler yedi; tahminlere göre 100'den fazla asker öldürüldü ve yaralandı, bazı askerler de Peşmerge tarafından esir alındı. Ayrıca birçok askeri araç imha edildi ve çok sayıda silah ve mühimmat Peşmerge güçlerinin eline geçti. Peşmerge'nin bu operasyonunda ve bu destanın kaydedilmesinde 7 peşmerge ve 2 ulusal savunma üyesi şehit düştü ([4]).

Kani Mase Destanı, Mayıs Devrimi'nin zaferlerinden biri olarak kabul edilir; çünkü o dönemdeki büyüklük, güç, silah ve askeri teknoloji açısından iki devlet arasındaki savaş düzeyindeydi. Peşmerge güçleri ile ordu arasında hiçbir şekilde bir denge yoktu ancak güç dengesini değiştiren şey; inanç gücü, özgürlük mücadelesi ve bir ulusun haklarını koruma iradesiydi. Peşmerge'nin destandaki zaferinden sonra, Mesud Barzani tüm Peşmergeleri ve savaş katılımcılarını tebrik etti ve onlara teşekkürlerini iletti ([5]).

Destanın sonunda, Peşmerge güçlerinin her zaman ve her yerde, hatta hükümet otoritesinin derinliklerinde bile tarihi faaliyetler yürütüp destanlar kaydedebileceği, düşmana ağır bir darbe indirip büyük zararlar verebileceği ortaya çıktı.

Kaynak:

  1. Mesud Barzani, Barzani ve Kürt Özgürlük Hareketi, Cilt 4, 1975-1990 Mayıs Devrimi, Bölüm 2, Baskı 1, Ruksana Matbaası, 2021.

  2. Kani Mase https://ckb.wikipedia.org/wiki/ 

  3. https://www.facebook.com/watch/?v=2949199035158069

 

[1]- Kani Mase https://ckb.wikipedia.org/wiki/

[2]- Kani Mase Destanı=https://www.google.com/search?q

[3]https://www.facebook.com/watch/?v=2949199035158069.

[4] - Mesud Barzani, Barzani ve Kürt Özgürlük Hareketi, Cilt 4, 1975-1990 Mayıs Devrimi, Bölüm 2, Baskı 1, Ruksana Matbaası, 2021, s. 71.

[5] - Mesud Barzani, aynı kaynak, s. 72.