Biyografi

Melo Qurtas Said, 1925 yılında Erbil ilinin Mergesor ilçesine bağlı Şirvan Mezin nahiyesinin Babki köyünde dünyaya geldi. Evliydi ve üç kız, iki erkek çocuk sahibiydi. 1975 yılında Eylül Eylül Devrimi (1961- 1975) sonrası İran'a göç etti ve Doğu Kürdistan'daki Zive kampına yerleşti. 1984 yılında vefat etti ve Zive kampındaki Mela Basek mezarlığında toprağa verildi.

Mücadele Geçmişi

1943 yılında İkinci Barzan Devrimi ile iletişime geçti ve Kürdistan Cumhuriyeti'nde Mahabad'daki Barzan kuvvetlerinin savaşçılarından biri oldu; birçok savaşa ve destana katıldı. Bunlar arasında Sakız'daki şiddetli çatışmalar yer alır; daha sonra Serdeşt ve Bane'ye giderek bu bölgelerdeki birçok savaşa katıldı. Ardından Ölümsüz Barzani'nin liderliğinde Tergever ve Mergever'e dönerek Şino, Neğade ve Lajan ovasındaki savaşlarda yer aldı.

 22 Mayıs 1947 tarihinde, General Mustafa Barzani'ye Sovyetler Birliği'ne gidişinde eşlik etti. Kotol (Kutur) geçidi savaşı ve Mako köprüsü savaşında yer aldı; çok fazla zorluk ve çabadan sonra, 18 Haziran 1947 tarihinde İran ile Sovyetler Birliği arasındaki sınırda bulunan Aras Nehri üzerinden Sovyetler Birliği'ne geçiş yaptı.

Sovyetler Birliği'ne ulaştıktan sonra, 19 Haziran 1947 tarihinde tüm yoldaşlarıyla birlikte Azerbaycan Cumhuriyeti'nin "Nahçıvan" şehrinde dikenli tellerle çevrili açık bir kampta kırk gün boyunca tutuldular; askerler tarafından korundular ve yiyecek, kıyafet ve hareket özgürlüğü açısından savaş esiri muamelesi gördüler. Daha sonra Sovyet hükümetinin kararıyla Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Ağdam, Laçın, Ayolah ve Kelbecer bölgelerine dağıtıldılar. 10 Aralık 1947 tarihinde Azerbaycan Cumhuriyeti'nin başkenti Bakü'de Hazar Denizi kıyısındaki bir kışlaya nakledildiler ve aynı ayın 23 tarihinde kendilerine askeri kıyafetler verildi; Azerbaycan Cumhuriyeti subaylarının gözetiminde günde sekiz saat askeri eğitim aldılar. Aynı zamanda, okuma yazma bilen bazı yoldaşları tarafından her gün dört saat Kürtçe dil dersleri verildi.

  Cafer Bağirov'un Barzani'nin yoldaşlarına yönelik kötü muamelesinden sonra, askeri kampın 29 Ağustos 1948 tarihinde Azerbaycan Cumhuriyeti'nden Özbekistan'ın başkenti "Taşkent" yakınlarındaki Çırçuk yerleşkesine taşınmasına ve orada askeri eğitime devam etmelerine karar verildi.

 1949 yılının Mart ayında yoldaşlarıyla birlikte grup grup trenle Sovyetler Birliği'nin kolektif köylerine dağıtıldılar ve kolhoz (halkın hükümetten kiraladığı ve daha sonra hükümete pay verdiği araziler) tarlalarında çalıştılar.

  General Barzani'nin Stalin'e gönderdiği birçok mektup ve büyük çabalardan sonra, Barzani'nin yoldaşlarının yaşadığı zorlukları anlattığı bir mektup nihayet Stalin'in eline ulaştı. Stalin derhal Barzani'nin yoldaşlarının durumunu araştırmak için bir komite kurulması emrini verdi ve komitenin kararıyla hepsi Vrevski şehrinde toplanmaya karar verildi. Bu yüzden Melo Qurtas Said, 1951 yılının Kasım ayında Sovyetler Birliği'ndeki Vrevski şehrine gitti.

 1958 yılında Abdülkerim Kasım başkanlığında Irak Cumhuriyeti kuruldu; Melo Qurtas Said, 16 Nisan 1959 tarihinde yoldaşlarıyla birlikte Grozia gemisiyle Irak Cumhuriyeti'nin güneyindeki Basra limanı üzerinden Kürdistan'a geri döndü.

1961 yılında Eylül Devrimi peşmerge güçlerine katıldı ve peşmerge oldu.

Kaynaklar:

1- Hamid Geveri, Barzani Madalyası En Yüksek Onur Ödülü, Cilt Bir, (Erbil - Haci Haşim Matbaası - 2015).

2- Hamid Gerdi, Tarihçe Özeti, Birinci Baskı, (Erbil - Aras Basım ve Yayın Kurumu - Eğitim Bakanlığı Matbaası - 2004).

3- Şaban Ali Şaban, Bazı Siyasi ve Tarihi Bilgiler, Üçüncü Baskı, (Erbil - Rojhilat Matbaası - 2013).

4- Ömer Faruki, Serdar Dana: Merhum Molla Mustafa Barzani'nin Hayatı ve Mücadelesi, İkinci Baskı, (Erbil - Eğitim Bakanlığı Matbaası - 2002).

5- Abdurrahman Mela Habib Ebubekir, 1931- 1991 Arasında Barzan Aşireti, Birinci Baskı, (Erbil - Kültür Bakanlığı Matbaası - 2001).

6- Abdullah Gafur, Erbil Coğrafya Sözlüğü, (Erbil - Kürt Akademisi Yayınları - Haci Haşim Matbaası - 2015).

7- Karwan Muhammed Mecid, Mahabad'dan Sovyetlere Barzaniler, Birinci Baskı, (Süleymaniye - Peywend Matbaası - 2011).

8- Şehit Komutan Heso Mirxan Zajoqi'nin notlarından, Barzani ile 62 Gün: Barzanilerin Sovyetler Birliği'ne Gidişi, Birinci Baskı, (Erbil - Roşenbiri Matbaası - 1997).

9- Leys Abdülmuhsin Cevad El-Zübeydi, Irak'ta 14 Temmuz 1958 Devrimi, (Bağdat - Dar el-Reşid Yayınları - 1979).

10- Mesud Barzani, Barzani ve Kürt Özgürlük Hareketi 1931- 1958, (Duhok - Xebat Matbaası - 1998).

11- Necef Quli Pesyan, Kanlı Mahabad'dan Aras Kıyılarına, Çeviri: Şevket Şeyh Yezdin, Birinci Baskı, (Pirmam - Kürdistan Demokrat Partisi Altın Jübilesi - 1996).

12- Ansiklopedi Heyeti Arşivi Kürdistan Demokrat Partisi.