Rahman Mahmut-e Sur, 1923 yılında Erbil ilinin Revandız ilçesine bağlı Werte nahiyesinin Dergele köyünde dünyaya gelmiştir. Sovyetler Birliği'ne gittiğinde iki kez evlilik yapmıştır; ilk eşinin adı Saadet, ikinci eşinin adı ise Raya'dır. Raya, 1963 yılının Haziran ayının 12'sından 1963 yılının Aralık ayının 20'ine kadar dört çocuğuyla birlikte Erbil'de Irak hükümeti tarafından tutuklanmıştır. Eşinin Mustafa Barzani'ye eşlik etmesi ve Peşmerge olması suçlamasıyla hapse atılmış, ardından Seydava mahallesine yerleştirilmiş ve gözetim altında tutulmuştur. Rahman Mahmut-e Sur Rusya'ya geri dönmüş ve 1997 yılında Taşkent'te vefat etmiştir.
Mücadele Hayatı1947 yılının Mayıs ayının 23'inde General Mustafa Barzani 'nin Sovyetler Birliği'ne gidişine eşlik etmiştir. Kotur Halkı Savaşı ve Mako Köprüsü Savaşı'na katılmıştır. Birçok zorluk ve sıkıntıdan sonra, 1947 yılının Haziran ayının 18'ünde İran ve Sovyetler Birliği arasındaki sınırda yer alan Aras Nehri'ni geçerek Sovyetler Birliği'ne ulaşmıştır.
Sovyetler Birliği'ne ulaştıktan sonra, 1947 yılının Haziran ayının 19'inde tüm yoldaşlarıyla birlikte Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Nahçıvan şehrinde dikenli tellerle çevrili açık bir kampta kırk gün boyunca tutulmuşlar ve askerler tarafından korunmuşlardır. Yiyecek, kıyafet ve hareket serbestliği açısından savaş esiri muamelesi görmüşlerdir. Daha sonra Sovyet hükümetinin kararıyla Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Ağdam, Laçın, İyulakh ve Kelbecer bölgelerine dağıtılmışlardır. 1947 yılının Aralık ayının 10'sinde Azerbaycan Cumhuriyeti'nin başkenti Bakü'de Hazar Denizi kıyısındaki bir askeri kampa nakledilmişler ve aynı ayın 23'unda askeri kıyafetler verilerek, Azerbaycan Cumhuriyeti subaylarının gözetiminde günde sekiz saat askeri eğitim almışlardır. Aynı zamanda, günün dört saati boyunca okuma yazma bilen bazı yoldaşlarından Kürtçe öğrenme dersleri almışlardır.
Cafer Bakırov'un yoldaşlarına yönelik kötü muamelesinden sonra, askeri kampın 1948 yılının Ağustos ayının 29'sinde Azerbaycan Cumhuriyeti'nden Özbekistan Cumhuriyeti'nin başkenti Taşkent yakınlarındaki Çerçuk yerleşkesine taşınmasına karar verilmiş ve orada askeri eğitime devam etmişlerdir.
1949 yılının Mart ayında yoldaşlarıyla birlikte grup ve takım halinde trenle Sovyetler Birliği'ndeki kolhoz (halkın devletten kiraladığı ve daha sonra devletin payını verdiği araziler) köylerine dağıtılmış ve çiftliklerde çalışmışlardır.
Uzun uğraşlar ve General Barzani tarafından Stalin'e gönderilen birçok mektuptan sonra, nihayet Stalin'in eline geçen bir mektupta Barzani yoldaşlarının çektiği sıkıntıları anlatmış, o da derhal Barzani'nin yoldaşlarının durumunu araştırmak için bir komite kurulması talimatını vermiş ve nihayet komitenin kararı hepsinin Vriviski şehrinde toplanması yönünde olmuştur. Bu nedenle kendisi 1951 yılının Kasım ayında Sovyetler'deki Vriviski şehrine gitmiştir.
1958 yılında Abdülkerim Kasım başkanlığında Irak Cumhuriyeti kurulmuştur. Kendisi, 1959 yılının Nisan ayının 16'inde yoldaşlarıyla birlikte Grozni gemisiyle, Irak Cumhuriyeti'nin güneyindeki Basra limanı yoluyla Kürdistan'a geri dönmüştür. Patlak verdiğinde Eylül Devrimi 1961 yılında devrime katılmıştır.
Kaynakça:-
Kürdistan Demokrat Partisi Ansiklopedisi Arşivi
- Rikari Mızuri, Jinen Ross u Ragwastin u Enfal u Komelkoji, birinci baskı, (Erbil – Menare Matbaası - 2010).
- Zerar Süleyman Beg Dergeleli, Bireweriyekam le Salani 1943-1977da, (Süleymaniye - Rehend Matbaası - 2002).
- Şaban Ali Şaban, Hendek Zanyari Siyasi u Mejuyi, üçüncü baskı, (Erbil - Rojhilat Matbaası - 2013).
- Karvan Muhammed Mecid, Barzaniyekan le Mehabadewe bo Sovet, birinci baskı, (Süleymaniye - Peywend Matbaası - 2011).
- Hetav Dergisi, sayı 154, altıncı yıl, Erbil, Kürdistan Matbaası, Cuma, 15 Nisan 1959.
- Le Yaddashti Fermandey Şehid Heso Mirxan Jajoki, 62 Roj legel Barzani da Çuni Barzaniyekan bo Yeketi Sovet, birinci baskı (Erbil - Roşenbiri Matbaası - 1997).
- Leys Abdülmuhsin Cevad El-Zübeydi, Sevre 14 Temuz 1958 fi el-Irak, (Bağdat - Dar el-Reşid li el-Neşr - 1979M).
- Mesut Barzani, Barzani u Bizutnewey Rizgarixwazi Kurd 1931- 1958, (Duhok - Xebat Matbaası - 1998).
- Necef Kuli Pessiyan, Le Mehabadi Xwinawiwe heta Liwarekani Aras, ç. Şevket Şeyh Yezdin, birinci baskı, (Pirmam - Kürdistan Demokrat Partisi Altın Jübilesi - 1996).