Biyografi

Siyamend Aziz Aras, 1920 yılında Erbil iline bağlı Mergesor ilçesinde dünyaya geldi. Sovyetler Birliği'ne gidişinin ardından 1952 yılında Taşkent Üniversitesi Öğretmenlik Enstitüsü'ne kabul edildi. Daha sonra Rososh şehrinde iki yıl boyunca tesisatçılık eğitimi aldı. Sovyetler Birliği'nde Valia Mikhailov ile hayatını birleştirdi ve Hasan Siyamend adında bir oğulları oldu. Bağdat Üniversitesi'nde Rusça öğretmenliği yaptı ve Bağdat'taki Askeri Kolej'de Iraklı subaylara tıbbi tedavi hizmeti verdi.

Mücadele Hayatı

1947 yılı Mayıs ayının 23 gününde, General Mustafa Barzani ile birlikte Sovyetler Birliği'ne doğru yola çıktı. Kotur halk direnişi ve Mako Köprüsü çatışmalarına katıldı. Büyük zorluklar ve çabaların ardından, 1947 yılı Haziran ayının 18 gününde, İran ile Sovyetler Birliği sınırı arasında yer alan Aras Nehri'ni geçerek Sovyetler Birliği'ne ulaştı.

Sovyetler Birliği'ne ulaştıktan sonra, 1947 yılı Haziran ayının 19 gününde tüm yoldaşlarıyla birlikte Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Nahçıvan şehrinde, dikenli tellerle çevrili açık bir kampta kırk gün boyunca tutuldular. Bir grup asker tarafından gözetim altında tutulan bu kişiler, yiyecek, giyim ve hareket serbestliği açısından savaş esiri muamelesi gördüler. Daha sonra Sovyet hükümetinin kararıyla Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Ağdam, Laçın, Ayolakh ve Kelbecer bölgelerine dağıtıldılar. 1947 yılı Aralık ayının 10 gününde, Azerbaycan Cumhuriyeti'nin başkenti Bakü'de, Hazar Denizi kıyısındaki bir askeri kampa nakledildiler. Aynı ayın 23 gününde kendilerine askeri üniformalar verildi ve Azerbaycan Cumhuriyeti subaylarının gözetiminde günde sekiz saat askeri eğitim aldılar. Aynı zamanda, okuryazar olan bazı yoldaşları tarafından her gün dört saat boyunca Kürtçe öğrenme dersleri verildi.

Cafer Bagirov'un Barzani'nin yoldaşlarına yönelik kötü muamelesinden sonra, askeri kampın 1948 yılı Ağustos ayının 29 gününde Azerbaycan Cumhuriyeti'nden, Özbekistan'ın başkenti Taşkent yakınlarındaki Çırçık yerleşkesine taşınmasına karar verildi ve orada askeri eğitime devam ettiler. 

1949 yılı Mart ayında, yoldaşlarıyla birlikte gruplar ve takımlar halinde trenle Sovyetler Birliği'nin kollektif köylerine (halkın devletten kiraladığı ve daha sonra bir kısmını devlete verdiği araziler) dağıtıldılar ve kolhoz tarlalarında çalıştılar. 

General Barzani'nin Stalin'e gönderdiği birçok mektup ve büyük çabaların ardından, nihayet yoldaşlarının çilelerini anlattığı bir mektup Stalin'in eline ulaştı. Stalin, Barzani'nin yoldaşlarının durumunu araştırmak üzere derhal bir komisyon kurulması talimatını verdi. Komisyonun kararı, hepsinin Vriviski şehrinde toplanması yönünde oldu; bu nedenle kendisi 1951 yılının Kasım ayında Sovyetler Birliği'ndeki Vriviski şehrine gitti.

Irak'ta 1958 yılının 14 Temmuz devriminden ve General Mustafa Barzani'nin dönüşünden sonra, 1959 yılı Şubat ayının 25 gününde, onuncu maddenin (a) fıkrası, üçüncü ve yedinci maddeleri ile 11 numaralı maddenin uygulanması ve 1959 yılında değiştirilen 19 sayılı yasaya dayanarak, kendisi ve yoldaşları genel aftan yararlandılar. 

1958 yılında Abdülkerim Kasım başkanlığında Irak Cumhuriyeti kuruldu. Kendisi 1959 yılı Nisan ayının 16 gününde, yoldaşlarıyla birlikte Grozni gemisiyle, Irak Cumhuriyeti'nin güneyindeki Basra Limanı üzerinden Kürdistan'a geri döndü.

1961 yılında Eylül Devrimi'ne katıldı ve birkaç çatışmada yer aldı. 1963 yılı Mart ayının 3 gününde Bağdat'ta bulunuyordu ve sonrasında Süleymaniye'ye gitti. 1964 yılında Ranya'daki askeri konferansın ardından Kerkük'e gitti ve Çemçemal ile Tuzhurmatu'da o bölgenin ordu sorumlusu oldu. Eylül Devrimi sırasında Karadağ gücünün 9 numaralı taburunun komutanıydı. Ömer Şerif ve Melko Zero ile birlikte Reis Kemal tarafından tutuklandı. 1966 yılında Çermega'da şehit düştü.

Kaynaklar:

  1. Matin Dergisi röportajı, "Hevçeperê Barzani yê Nemir Ezîz Qazî bîrhatnên xwe ve digêrît", ikinci bölüm, Matin Dergisi, Kürdistan Demokrat Partisi 1. Şube - Yekgirtû, sayı 48, 3. dönem, Duhok, Hawar Basımevi, Ocak 1996.

  2. Şaban Ali Şaban, "Hindêk zanîyarîyên sîyasî û mêjûyî", üçüncü baskı, (Erbil - Roşelat Basımevi - 2013).

  3. Şevket Şeyh Yezdin, "Yûbîlî zêrînê pêşmerge", (Pirmam - Xebat Basımevi - 1996).

  4. Şirzad Abdulrahman, "Jîyan û berxwedana D. Seîd Ehmed Nadir ke mêjû serwerîyê denwînî", Brayeti Yayınları, (Erbil - Roşenbîrî Basımevi - 1997).

  5. Salih Yusuf Sufi, "Kronolojîya Kurdistanê û Cîhanê", birinci baskı, ikinci cilt, (Duhok - Duhok Valiliği Basımevi - 2013).

  6. Ömer Faruki, "Serdar Dana: Zendegi va Mobarezat-e Marhum Mella Mustafa Barzani", ikinci baskı, (Erbil - Eğitim Bakanlığı Basımevi - 2002).

  7. Abdulrahman Mela Habib Ebubekir, "Eşîretê Barzan le nêwan 1931 - 1991", birinci baskı, (Erbil - Kültür Bakanlığı Basımevi - 2001).

  8. Abdullah Gafur, "Ferhengî Cografyay Erbil", (Erbil - Kürdistan Akademisi Yayınları - Hacı Haşim Basımevi - 2015).

  9. Karvan Muhammed Mecid, "Barzanîyekan le Mehabadewe bo Sovyêt", birinci baskı, (Süleymaniye - Peywend Basımevi - 2011).

  10. Muhammed Tevfik Wurdi, "Çûnî Barzanîyanî Qareman bo Sovyêt", ikinci baskı, (Erbil - Hawser Basımevi - 2001).

  11. Mesud Barzani, "Barzanî û bizûtnewey rizgarîxwazî Kurd 1931 - 1958", (Duhok - Xebat Basımevi - 1998).

  12. Mesud Barzani, "Barzanî û bizûtnewey rizgarîxwazî Kurd 1961 - 1975", üçüncü cilt, birinci bölüm, (Erbil - Eğitim Bakanlığı Basımevi - 2004).

  13. Naci Taha Berwari, "Hevçeperê Barzani yê Nemir Ezîz Qazî bîrhatnên xwe ve digêrît", üçüncü bölüm, Matin Dergisi, Kürdistan Demokrat Partisi 1. Şube - Yekgirtû, sayı 49, 3. dönem, Duhok, Hawar Basımevi, Şubat 1996.

  14. Necef Kuli Pessiyan, "Le Mehabadî Xwênawîyewe heta lêwarekanî Aras", çev. Şevket Şeyh Yezdin, birinci baskı, (Pirmam - Kürdistan Demokrat Partisi Altın Jübilesi - 1996).

  15. Kürdistan Demokrat Partisi Ansiklopedisi Komitesi Arşivi.