Biyografi

1930 yılında Erbil ilinin Mergesor ilçesine bağlı Gorretu nahiyesinin Jajuk köyünde dünyaya geldi. Babası, Doğu Kürdistan'daki Nelos savaşında yer almış ve o savaşta şehit düşmüştür. Sovyetler Birliği'nde eğitim görmüş ve tarım bölümünden enstitü diploması almıştır. 1983 yılının Temmuz ayının 31 günü, Irak hükümeti tarafından gerçekleştirilen Barzanilerin Enfal operasyonu sırasında, Diana yerleşkesinde 1961 yılında doğan oğlu Sabir Hesen ile birlikte kaybettirilmiştir.

Mücadele Tarihi

İkinci Barzan Devrimi'nin başarısızlığından sonra 1945 yılının Ekim ayının 11 günü Doğu Kürdistan'a yöneldi. 1946 yılının Mart ayının 31 günü, Mahabad'daki Kürdistan Demokratik Cumhuriyeti ordusuna bağlı Barzani güçlerinde Peşmerge olarak görev yaptı. Kürdistan Demokratik Cumhuriyeti'nin çöküşünden sonra, 1947 yılının Mart ayının 3 günü Nelos savaşına katıldı. Aynı yılın Mart ayının 24 günü Hane bölgesindeki Karne savaşına, aynı yılın Mart ayının 25 günü ise Hevers ve Helec savaşlarına katıldı.

 1947 yılının Nisan ayının 19 günü, (Xakurke ve Barazgir ovası) üzerinden Kuzey Kürdistan topraklarından geçerek Şirvan ve Mizuri bölgesine dönen Peşmergeler arasındaydı.

Dönüşlerinden sonra, General Mustafa Barzani 1947 yılının Mayıs ayının 6 günü Ergoş köyünde yoldaşlarıyla bir toplantı yaparak, onlara kalma veya Sovyetler Birliği'ne gitme konusunda serbestlik tanıdı. Orada tüm yoldaşları yola devam etme ve Sovyetler Birliği'ne gitme kararı aldılar. 1947 yılının Mayıs ayının 23 günü, Sovyetler Birliği'ne doğru General Mustafa Barzani'ye eşlik etti; Kotur halkı savaşı ve Maku köprüsü savaşında yer aldı. Büyük zorluk ve yorgunluktan sonra, 1947 yılının Haziran ayının 18 günü, İran ile Sovyetler Birliği sınırında bulunan Aras Nehri üzerinden Sovyetler Birliği tarafına geçti.

Sovyetler Birliği'ne vardıktan sonra, 1947 yılının Haziran ayının 19 günü tüm yoldaşlarıyla birlikte Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Nahçıvan şehrinde, dikenli tellerle çevrili, açık havada bir komplekste kırk gün boyunca tutuldular. Bir grup asker tarafından gözetim altında tutuldular; yiyecek, giyim ve hareket etme açısından savaş esiri muamelesi gördüler. Daha sonra Sovyet hükümetinin kararıyla Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Ağdam, Laçın, Ayolax ve Kelbecer bölgelerine dağıtıldılar. 1947 yılının Aralık ayının 10 günü Azerbaycan Cumhuriyeti'nin başkenti Bakü'de Hazar Denizi kıyısındaki bir askeri kampa nakledildiler. Aynı ayın 23 günü askeri üniformaları verildi ve Azerbaycan Cumhuriyeti subaylarının gözetiminde günde sekiz saat askeri eğitim aldırıldı. Aynı zamanda, okuma yazma bilen bazı yoldaşları tarafından her gün dört saat Kürtçe dil eğitimi dersleri verildi.

Cafer Bagırov'un yoldaşlarına yönelik kötü muamelesinden sonra, askeri kampın 1948 yılının Ağustos ayının 29 günü Azerbaycan Cumhuriyeti'nden Özbekistan Cumhuriyeti'nin başkenti Taşkent yakınlarındaki Çırçık yerleşkesine taşınmasına karar verildi ve orada askeri eğitime devam ettiler.

1949 yılının Mart ayında, yoldaşlarıyla birlikte grup grup trenle Sovyetler Birliği'nin ortak köylerine dağıtıldılar ve Kolhoz tarlalarında (halkın devletten kiraladığı ve daha sonra devletin payını verdiği araziler) çalışıyorlardı.

Büyük bir çaba ve General Barzani tarafından Stalin'e gönderilen birçok mektuptan sonra, nihayet Stalin'in eline bir mektup ulaştı ki orada Barzani yoldaşlarının çektiği sıkıntıları anlatıyordu. Stalin derhal Barzani'nin yoldaşlarının durumunu araştırmak üzere bir komisyon kurulması talimatını verdi ve nihayet komisyonun kararı hepsinin Vriviski şehrinde toplanması yönünde oldu. Bu nedenle, adı geçen kişi 1951 yılının Kasım ayında Sovyetler Birliği'ndeki Vriviski şehrine gitti.

Irak'taki 1958 Temmuz 14 devriminden ve General Mustafa Barzani'nin dönüşünden sonra, 1959 yılının Şubat ayının 25 günü, üçüncü ve yedinci maddeler ile onuncu maddenin (A) fıkrası ve 11. maddenin uygulanmasıyla, 1959 yılındaki 19 sayılı değiştirilmiş yasaya dayanarak, kendisi ve yoldaşları genel aftan yararlandılar.

1958 yılında Abdülkerim Kasım başkanlığında Irak Cumhuriyeti kuruldu. Adı geçen kişi 1959 yılının Nisan ayının 16 günü, yoldaşlarıyla birlikte Grozni gemisiyle Irak Cumhuriyeti'nin güneyindeki Basra limanı üzerinden Kürdistan'a geri döndü. 

1961 yılında Eylül Devrimi'ne katıldı ve Xelan Köprüsü ve Gorezi savaşlarında yer aldı.

Kaynaklar:
  1. Kürdistan Demokratik Partisi Ansiklopedi Heyeti Arşivi.
  2. Hemid Gerdî, Puxtêy Mêjûname, Birinci Baskı, (Erbil - Aras Basım ve Yayın Kurumu - Eğitim Bakanlığı Matbaası - 2004 M).
  3. Rêkarê Mizûrî, Serbora Tracîdyayên Barzaniyan, Birinci Baskı, (Erbil - Hacî Haşim Matbaası - 2013 M).
  4. Salih Yusuf Sofî, Kronolojiya Kurdistanê û Cîhanê, Birinci Baskı, Cilt üç, (Duhok - Duhok İl Matbaası - 2013 M).
  5. Ömer Faruki, Serdar-ı Dana Zendegi ve Mobarezat-ı Merhum Molla Mustafa Barzani, İkinci Baskı, (Erbil - Eğitim Bakanlığı Matbaası - 2002 M).
  6. Ebdulrehman Mela Hebîb Ebubekir, Eşîretî Barzan Le Nêwan 1931 - 1991, Birinci Baskı, (Erbil - Kültür Bakanlığı Matbaası - 2001 M).
  7. Ebdulla Xefûr, Ferhengî Cografyayî Hewlêr, (Erbil - Kürd Akademisi Yayınları - Hacî Haşim Matbaası - 2015 M).
  8. Karwan Mihemed Mecîd, Barzaniyekan Le Mehabadewe Bo Sovêt, Birinci Baskı, (Süleymaniye - Peywend Matbaası - 2011 M).
  9. Hetaw Dergisi, Sayı 154, Altıncı yıl, Erbil, Kürdistan Matbaası, Cuma, 15 Nisan 1959.
  10. Leys Ebdulmuhsin Cewad El-Zubeydî, Sewret 14 Temûz 1958 Fî El-Iraq, (Bağdat - Dar El-Reşîd Li El-Neşr - 1979 M).
  11. Mesûd Barzanî, Barzanî û Bizûtnewey Rizgarixwazî Kurd 1931 - 1958, (Duhok - Xebat Matbaası - 1998 M).